Haftar, Libya'da iktidarı ele geçirebilir mi?

Haftar, Libya'da iktidarı ele geçirebilir mi?

Erkin Feyyaz Eşli

Libya’da 4 Mart'ta Temsilciler Meclisi’nde ülkenin yeni Başbakanı olarak Fethi Başağa yemin etti. Misratalı nüfuzlu politikacı, Libya'da iktidarı ele almak üzere yeni bir hamle yapmış oldu. Şubat ayında Temsilciler Meclisi, Fethi Başağa'ya yeni bir Libya hükümeti kurma yetkisi vermişti. Ancak Libya'nın Trablus’taki mevcut geçici hükümeti bu adımı protesto etmişti. )https://www.aljazeera.com/news/2022/3/5/un-offers-mediation-after-swearing-in-of-new-parallel-government)

Libya’daki ve yurtdışındaki herkes açısından Başağa'nın kendi başına hareket etmediği açık. Arkasında 2019'da Trablus'a saldıran General Halife Haftar var. O dönemde Türkiye, uluslararası alanda tanınan Libya hükümetini desteklemiş ve bu hükümete askeri yardım sağlamıştı. Bu, Haftar’ın yenilgisinde önemli rol oynamıştı.

Şimdi Haftar, Libya'da yeniden iktidarı ele geçirmeye çalışıyor. Uzmanların belirttiği gibi "Libya Ulusal Ordusu'nun eski komutanı Halife Haftar'ın yeni hükümet üzerindeki etkisi çok açık ve bu, 14 aylık Trablus’a saldırısının Haziran 2020'deki başarısızlığından bu yana önemi azalan doğulu komutan için bir geri dönüşe işaret ediyor.” (https://www.madamasr.com/en/2022/03/03/feature/politics/backdoor-deals-leave-haftar-as-libyas-kingmaker-in-new-bashagha-government/)

Ancak Haftar, istediğini alabilecek mi? Başağa hükümetinin ömrü pek uzun değil aslında. Trablus'u Haftar'a karşı savunan eski İçişleri Bakanı Fethi Başağa ve saldırgan Haftar'dan, yani iki uzlaşmaz düşmandan oluşan bu ittifakın yaşaması imkânsız. Bu ittifak, Haftar tüm gücü tek elde toplamaya çalışacağından, er ya da geç parçalanacaktır.

Ayrıca, mevcut ittifak mali açıdan da çok zayıf. Şu anda, Libya'nın tüm maliyesinin kontrolü Trablus'ta. Başağa’nın yeni hükümetinin mali dayanağı yok. Sonuç olarak, silahlı gruplar onu desteklemeyi reddedecek. Doğu Libya'nın mali zafiyeti, toplumsal-siyasi bir krize ve Başağa’yla Haftar'a karşı kitlesel hoşnutsuzluğa yol açacaktır.

Bu alternatif hükümet, Libya'nın batı bölgelerinde kendisine destek de bulamaz. 2 Mart'ta Batı Libya'daki askeri komutanlar, Trablus'taki parlamentonun dışında paralel Başağa hükümetinin, savaş ağası Haftar'ın ülkenin kontrolünü ele geçirmesine yardım etmeyi amaçladığını belirterek Başağa hükümetini reddettiklerini açıkladılar. Batı Libya'nın askeri liderleri, Başkanlık Konseyi'nin Temsilciler Meclisi'ni feshetmesini ve kısa sürede parlamento seçimleri düzenlemesini talep etti.

Bu senaryo gerçekleşirse Başağa hükümeti meşruiyetini kaybeder. Başağa'ya oy veren milletvekilleri vatana ihanetten tutuklanır. Haftar mali kaynaktan yoksun kalır ve Libya Ulusal Ordusu’nun diğer komutanları tarafından devrilebilir.

Bir diğer soru da Başağa hükümeti ve Haftar'ın Doğu Libya'da askeri olarak iktidarı elinde tutup tutamayacakları. Haftar'ın Trablus'u geri almaya çalışabileceği oldukça şüpheli. Bunu yapmaya karar verirse, yenilgi kaçınılmaz. Rusların Sirte'den ayrıldığına dair haberler de var. Bu, Haftar'ın askeri gücünün iyice azaldığı anlamına geliyor.

Belli ki Halife Haftar, Batı Libya'daki bazı etkili komutanlar tarafından destekleneceğini umduğu için Fethi Başağa'yı kullanmaya karar verdi. Ancak bu umutlar gerçekleşmedi. Şimdi meşru Libya hükümeti karşısında nihai yenilgisi an meselesi.

Kontrolü kaybederse, Haftar, eğer ki savaş suçlarından hüküm giymezse, ABD vatandaşı olarak bu ülkeye iltica etmeye çalışabilir. Hâlihazırda Halife Haftar ve oğullarının kendilerini kabul edecek bir ülke aradığına dair haberler var. Özellikle uçakları sık sık İsrail'e uçuyor. (https://www.middleeasteye.net/news/libya-haftar-plane-lands-israel-two-hour-visit) Onu ve içinde bulunduğu hükümeti Libya'da ve yurtdışıdan destekleyenleri büyük bir hezimet bekliyor.

YORUM EKLE
SIRADAKİ HABER

banner205

banner204